İçindekiler

Fikri mülkiyet hukuku çevirisi için teklif alın. Çevrilecek sözleşmeyi, başvuruyu ya da belgeleri ekleriyle birlikte paylaşın ve dil yönünü belirtin; kapsamı, teslim planını ve fiyatı yazılı teklifle iletelim.

Bizi arayın 0 (312) 447 40 32

Marka, telif hakkı, lisans, teknik bilgi birikimi (know-how) ve patent belgeleri aynı alanda anılsa da çeviri açısından birbirinden çok farklı metinlerdir. Bu yazı, hukuki çeviri hizmetimiz kapsamında fikri mülkiyet belgelerinin çevirisini yaptırmadan önce vermeniz gereken kararları sıralar: ne göndermelisiniz, belgeyi alacak makam hangi biçimi ister, çeviri neyi kapsar ve neyi kapsamaz, terimler nasıl yönetilir, fiyat ve süre nasıl belirlenir. İki konuda ayrıntı için ayrı belgelere yönlendiriyoruz.

Fikri mülkiyet hukuku çevirisi kimin için, ne zaman gerekir?

Hizmet; yurt dışındaki bir ortakla marka, telif ya da lisans ilişkisi kuran şirketlere, yazarlara, yayıncılara, yazılım ve teknoloji firmalarına, patent ve marka vekillerine ve bu belgelerin bir makama sunulacağı kişilere yöneliktir. Her iki yönde çeviri yapıyoruz: Türkçeden İngilizceye ve İngilizceden Türkçeye.

Çeviri genellikle şu belgelerde gündeme gelir:

  • Marka belgeleri: marka başvurusuna ve tescile ilişkin yazışmalar, marka devri ve marka lisansı sözleşmeleri.

  • Telif hakkı devir ve lisans sözleşmeleri: yazar, yayıncı, yazılım şirketi ya da yapımcı arasında yapılan sözleşmeler.

  • Know-how ve teknoloji lisansı sözleşmeleri: bilgi birikiminin ya da teknolojinin kullanımına ilişkin sözleşmeler.

  • İtiraz belgeleri: itiraz dilekçeleri, karşı görüşler ve eklerindeki kanıt belgeleri.

  • Patent belgeleri: başvuru metinleri, istemler ve yazışmalar. Bunları aşağıda ayrıca ele alıyoruz.

Çeviriye başlamadan önce neleri göndermelisiniz?

Yazılı teklifin doğru hazırlanması ve çevirinin eksiksiz yapılması için şunları paylaşın:

  • Belgenin tamamı. Ana sözleşmenin yanında ekleri, takvimleri, tabloları ve imza sayfasını da gönderin. Fikri mülkiyet sözleşmelerinde haklar ve kapsam eklerde de sayılabilir.

  • Belgenin türü ve tarafları. Devir mi, lisans mı, itiraz mı olduğunu; tarafların unvanlarını ve eserin, markanın ya da buluşun adını yazın.

  • Çeviriyi kimin okuyacağı. Karşı taraf, bir kurum, bir mahkeme ya da yalnızca şirket içi inceleme: amaç, hangi biçimin gerektiğini belirler.

  • Makamın istediği biçim. Belge bir makama sunulacaksa makamın hangi biçimi istediğini çeviri yaptırmadan önce o makamdan öğrenin.

  • Terim listesi. Sizin ya da vekilinizin kullandığı karşılıklar varsa gönderin.

  • Düzenlenebilir dosya. Word gibi düzenlenebilir bir dosya, taranmış ya da PDF bir dosyaya göre işi kolaylaştırır.

  • Dil yönü ve teslim beklentisi. Türkçeden İngilizceye mi, İngilizceden Türkçeye mi çevrileceğini ve hangi tarihe kadar gerektiğini belirtin.

Dosyalarınız şifreli kanallarla aktarılır; gizlilik sözleşmesi (NDA) imzalanabilir. İsterseniz sanal veri odası (VDR) üzerinden de çalışabiliriz.

Telif hakkı devri ve lisans sözleşmelerinde ne değişir?

Fikir ve Sanat Eserleri Kanununun (FSEK) 52. maddesi şöyledir: “Mali haklara dair sözleşme ve tasarrufların yazılı olması ve konuları olan hakların ayrı ayrı gösterilmesi şarttır.” (FSEK m.52). Madde, sözleşmenin hangi dilde yazılacağından ya da çevirisinin ne anlama geleceğinden söz etmez; bu yazı da bu konularda bir görüş bildirmez.

Bundan sonrası bir hukuk kuralı değil, çeviri özenidir: kaynak sözleşme hakları ayrı ayrı sayıyorsa (örneğin çoğaltma, yayma, işleme, temsil, umuma iletim gibi sözleşmede geçen sözcükler) çeviride de her hak ayrı kalır, kaynaktaki sırayla yazılır ve tek bir genel ifadede birleştirilmez. “Münhasır” (exclusive) ve “münhasır olmayan” (non-exclusive) ayrımı, süre, yer ve ortam adları da kaynakta nasıl yazılmışsa öyle aktarılır. Ayrıntılı kontrol listesi için Telif Hakkı Devri ve Lisans Sözleşmesi Çevirisi belgesine bakın.

Marka, lisans, know-how ve itiraz belgelerinde nelere bakılır?

Bu belge türleri için kanun maddesi aktarmıyoruz; çeviri açısından dikkat edilen noktaları sıralıyoruz.

  • Marka belgeleri: marka adı ve logodaki yazılar çevrilmeden, kaynaktaki yazımıyla korunur. Mal ve hizmet listelerinde her kalem ayrı ve aynı sırada kalır.

  • Lisans sözleşmeleri: lisansın kapsamını belirleyen sözcükler (münhasır olup olmadığı, süre, yer, ortam, alt lisans) daraltılmadan ve genişletilmeden aktarılır.

  • Know-how sözleşmeleri: “gizli bilgi” ve “bilgi birikimi” gibi tanımlı terimler sözleşmenin başından sonuna aynı karşılıkla yazılır; gizlilik yükümlülüklerinin kapsamı kaynaktaki gibi kalır.

  • İtiraz belgeleri: dilekçedeki gerekçeler, karşı tarafın sözcükleri ve eklerdeki kanıt belgeleri ayrı ayrı çevrilir; çeviri hiçbir gerekçeyi eklemez, yumuşatmaz ya da sıralamasını değiştirmez. İtirazın hangi süre içinde, hangi biçimde yapılacağı bu yazının konusu değildir; bunu vekilinize ya da ilgili kuruma sorun.

Patent belgeleri için ayrı bir yol

Patent metinleri başka bir uzmanlık ister. Sınai Mülkiyet Kanununa (SMK) göre tarifname, istemler, özet ve varsa resimler başvuru sırasında Paris Sözleşmesi veya Dünya Ticaret Örgütü Kuruluş Anlaşmasına taraf veya karşılıklılık ilkesini uygulayan devletlerin resmî dillerinden birinde verilebilir (SMK m.90/2). Madde 95/2 ise şöyledir: “İşleme alınan başvuruda 90 ıncı maddenin birinci fıkrasında belirtilen unsurlardan en az birinin eksik olması veya 90 ıncı maddenin ikinci fıkrası gereğince unsurların yabancı dilde verilmesi hâlinde, bildirime gerek olmaksızın başvuru tarihinden itibaren iki ay içinde eksiklikler giderilir veya Türkçe çeviriler verilir. Aksi takdirde, başvuru geri çekilmiş sayılır.” (SMK m.95/2). Bu yazı süreyi takvim üzerinde hesaplamaz; başvuruyla ilgili kararı Kurum (Türk Patent ve Marka Kurumu) verir. İlgili fıkralar ve hangi parçaların Türkçe verileceği için Yabancı Dilde Patent Başvurusu: Türkçe Çeviri Süresi belgesine bakın. İstem ve tarifname dilinin teknik yönü için patent çevirisi yazımız var.

Çeviri neyi kapsar, neyi kapsamaz?

Çeviri kapsamında: kaynak metnin anlamı, terimleri ve ifade incelikleri hedef dile aktarılır. Madde numaraları, tanımlı terimler, sayılar, tarihler ve atıflar korunur. Hukuki metinler bu alanda deneyimli çevirmenlerce çevrilir.

Çeviri kapsamı dışında:

  • Hukuki inceleme ve danışmanlık. Çeviri, bir sözleşmenin ya da başvurunun sizin için ne anlama geldiğini yorumlamaz; bunu vekiliniz ya da hukuk danışmanınız yapar.

  • Belgenin yeterliliğine karar vermek. Bir sözleşmenin kanunun aradığı biçimi taşıyıp taşımadığını ya da bir başvurunun işleme alınıp alınmayacağını ilgili makam ya da mahkeme değerlendirir.

  • Metin üzerinde değişiklik. Çeviri kaynak metne sadık kalır; kaynakta belirsiz olan ifade çeviride de belirsiz kalır.

Makam yeminli ya da noter onaylı biçim isterse

Bir makam çeviriden belirli bir biçim isteyebilir. Yeminli tercüme, noter onayı, apostil ve Dışişleri tasdiki ayrı adımlardır ve hangisinin gerektiğine belgeyi alacak makam karar verir. Sizin işinizde hangisinin gerektiğini makamdan öğrenin; bu adımların ne olduğunu Yeminli Tercüme, Noter Onayı ve Apostil: Hangi Belgeye Hangisi Gerekir? belgesinde bulabilirsiniz. Bizim hizmetimiz belgenin çevirisi ve ikinci bir uzmanın redaksiyonudur.

Terminoloji ve düzeltmeler nasıl yönetilir?

Fikri mülkiyet metinlerinde aynı kavramın farklı yerlerde farklı sözcüklerle geçmesi, hakların kapsamının farklı okunmasına yol açabilir. Bunu önlemek için şu yolu izleriz:

  1. Terim listesi. Her hukuki işte işe başlarken temel terimler (hak adları, “münhasır” ve “münhasır olmayan” karşılıkları, tanımlı terimler, marka ve eser adları) kaynak ve hedef karşılıklarıyla bir listede toplanır.
  2. Deneyimli çevirmen. Metin, hukuki metinlerde deneyimli bir çevirmence çevrilir.
  3. İkinci bir uzmanın redaksiyonu. Çeviri, teslimden önce ikinci bir uzmanın redaksiyonundan geçer.
  4. Tutarlılık kontrolü. Terimlerin metnin her yerinde aynı karşılıkla kullanılıp kullanılmadığı bilgisayar destekli çeviri (CAT) aracıyla denetlenir.
  5. Düzeltmeler. Teslimden sonra metin değişirse ya da makam düzeltme isterse, değişen bölümleri işaretleyerek gönderin; kapsam yazılı teklifle netleştirilir.

Fiyat ve süre nasıl belirlenir?

Rakamları burada vermiyoruz; fiyat ve teslim süresi, metni gördükten sonra yazılı teklifle iletilir. Teklifi belirleyen etkenler şunlardır:

  • Kelime sayısı: fiyat esas olarak kaynak metnin kelime sayısına göre belirlenir.

  • Konu ve terminoloji yoğunluğu: teknik tarifnameler ve çok sayıda hak sayan sözleşmeler işin kapsamını değiştirir.

  • Dil yönü: Türkçeden İngilizceye mi, İngilizceden Türkçeye mi çevrileceği teklifte belirtilir.

  • Dosya biçimi: düzenlenebilir dosya, taranmış ya da PDF dosyaya göre işi kolaylaştırır.

  • Ekler ve tekrarlar: ekli belge sayısı ve metinler arası tekrar çalışma yükünü değiştirir.

  • Teslim beklentisi: olağan takvimden çok daha kısa bir teslim istenirse teklif etkilenebilir.

  • Ek adımlar: terim listesi hazırlığı ya da ek bir düzeltme turu gibi adımlar kapsamda açıkça yazılır.

Fikri mülkiyet çevirisinde sık yapılan hatalar

  • Makamın isteğini öğrenmeden çevirtmek. Belgeyi alacak makamın hangi biçimi istediğini yazılı olarak öğrenin.

  • Çevirinin kendisiyle biçimi karıştırmak. Yeminli tercüme, noter onayı, apostil ve tasdik çevirinin parçası değil, ayrı adımlardır.

  • Ekleri göndermemek. Hakların ve kapsamın listesi eklerde de yer alabilir.

  • Hakları genel bir ifadeyle özetletmek. Sözleşmede ayrı ayrı sayılan hakların çeviride tek bir ifadeye indirilmesi, çeviriyi kaynak metinden ayırır.

  • Marka adlarını çevirtmek. Marka adı çevrilmez; yazımı kaynaktan alınır.

  • Patent ve sözleşme metnini aynı yöntemle çevirtmek. İstemlerin ve sözleşme maddelerinin dili farklıdır; belge türünü baştan belirtin.

  • Makine çevirisine güvenmek. Makine çevirisi taslak olarak yardımcı olabilir; ancak sayılar, kesinlik dereceleri ve terimler kolayca kaybolur ve son metnin denetimi size kalır.

Sık sorulan sorular

Marka, telif, lisans ve itiraz belgelerinin çevirisini yapıyor musunuz?

Evet, her iki yönde. Belgenin türünü, taraflarını ve kime sunulacağını bize iletin; kapsamı ve fiyatı yazılı teklifle bildirelim.

Telif hakkı devir sözleşmesinin çevirisinde nelere dikkat edilir?

Sözleşmede ayrı ayrı sayılan haklar çeviride de ayrı ve aynı sırada kalır; münhasır olup olmadığı, süre, yer ve ortam sözcükleri kaynaktaki gibi aktarılır. FSEK m.52’ye göre mali haklara dair sözleşme ve tasarrufların yazılı olması ve konuları olan hakların ayrı ayrı gösterilmesi şarttır; madde dil konusunda bir şey söylemez.

Patent başvurusunun çevirisi için hangi yazılara bakmalıyım?

Başvurunun hangi parçalarının hangi sürede Türkçe verileceği için Yabancı Dilde Patent Başvurusu: Türkçe Çeviri Süresi belgesine, istem ve tarifname dilinin teknik yönü için patent çevirisi yazımıza bakın.

Makam yeminli ya da noter onaylı çeviri isterse ne yapmalıyım?

Hangi biçimin gerektiğini belgeyi alacak makamdan yazılı olarak öğrenin. Yeminli tercüme, noter onayı, apostil ve Dışişleri tasdiki ayrı adımlardır ve hangisinin gerektiğine makam karar verir. Bizim hizmetimiz belgenin çevirisi ve ikinci bir uzmanın redaksiyonudur.

Terim listesi hazırlıyor musunuz?

Evet, her hukuki işte bir terim listesi tutulur. Sizde hazır bir liste varsa gönderin.

Fikri mülkiyet çevirisi için sabit bir fiyat ya da süre var mı?

Hayır, metne göre değiştiği için sabit bir rakam vermiyoruz. Dosyanızı gördükten sonra kapsamı, teslim planını ve fiyatı yazılı teklifle iletiriz.

Kaynaklar

  1. Fikir ve Sanat Eserleri Kanunu, Kanun No. 5846, m.52. Mevzuat Bilgi Sistemi. Kaynak
  2. Sınai Mülkiyet Kanunu, Kanun No. 6769, m.90 ve m.95. Mevzuat Bilgi Sistemi. Kaynak

Fikri mülkiyet hukuku çevirisi: yazılı teklif.

Belgenizin tamamını, varsa eklerini, belge türünü ve çevirinin kime sunulacağını iletişim sayfamızdan bize iletin; kapsamı, teslim planını ve fiyatı yazılı teklifle bildirelim. Önce konuşmak isterseniz 0 (312) 447 40 32 numaralı telefondan bize ulaşabilirsiniz. Hizmetin tamamını Hukuki Çeviri sayfamızda bulabilirsiniz.

Kategoriler:

Hukuki Çeviri Tıp ve Yaşam Bilimleri Ticari ve Kurumsal Çeviri Akademik Çeviri Teknik Çeviri Çeviri Kılavuzu Yerelleştirme

Çeviri Yaptırın

Bize ulaşın!

Çeviri Çözüm Ortağınız

İlgili İçerik